Η Αλίκη στην πόλη, της Αργυρώς Πιπίνη

0
1037

Τίτλος: Η Αλίκη στην πόλη
Συγγραφέας: Αργυρώ Πιπίνη
Εξώφυλλο: Ελένη Θεοφυλάκτου, χωρίς τίτλο
Εκδόσεις: Πατάκη, Οκτώβριος 2014
ISBN 978-960-16-5927-5

Αγόρασέ το

i-aliki-stin-poli_coverΗ Αλίκη. Ένα κορίτσι στην εφηβεία. Μια γυναίκα που γεννιέται. Αλλά ποιος να το δει; Η μάνα της είναι μια κάννη γεμάτη βόλια που στοχεύουν πάνω της. Αγωνίζεται, παλεύει, της λέει. Εν τέλει παλεύει εναντίον της κόρης της, εναντίον του άντρα της, εναντίον όποιου πάει να της κουνήσει το κάδρο που έχει μάθει να βλέπει. Η Αλίκη δεν είναι εξεγερμένη, ούτε επαναστατημένη. Είναι άνθρωπος εν εξελίξει. Είναι έφηβη. Το σώμα, ο νους, το βλέμμα της αδημονούν να ζήσουν. Κι ο,τι κι αν διαλέξουν η μαμά-κάννη πυροβολεί κατά ριπάς.

Φεύγει από το σπίτι. Για κάποιες ώρες. Περιπλανιέται στην πόλη. Τη δική της πόλη, τη μεγάλη πόλη. Τη δική μας πόλη αφού όλες οι μεγάλες μοιάζουν τόσο πολύ πια. Όψεις της δυστυχίας παντού κι αν κοιτάξεις πίσω από τη βιτρίνα όψεις της ελπίδας. Άστεγοι στα παγκάκια, στους δρόμους, κάτω από γέφυρες, μέσα σε αυτοκίνητα, μέσα σε κούτες, με δεμένα τα παλιοκινητά τους σε κορδόνι μην τους τα κλέψουν κι αυτά. Ζώα αδέσποτα, χτυπημένα από κάποιον οδηγό που έκανε το χρέος της ατομικής του κουλτούρας. Συνθήματα στους τοίχους, άλλοτε αυθεντικής οργής, άλλοτε να ‘χουμε να λέμε. Τρυπάνια, θόρυβος, μαγαζιά με “ενοικιάζεται” και “πωλείται”, εκπτώσεις, δρόμοι και παράδρομοι, ζωές στην ίδια λογική, τραγούδια που φωνάζουν, νέοι που το ψάχνουν, νέοι που το χάνουν.

Η Αλίκη γνωρίζει τον έρωτα. Ο Μάκης φταίει, εκείνος ο όμορφος, ο σαν σε διαφήμιση λαμπερός. Εκείνος που της έμαθε τα χάδια. Εκείνος που φεύγει ξαφνικά και ανείπωτα και τη γεμίζει με πόνο.

Η Αλίκη θυμάται. Παθαίνει σοκ. Μισεί τη μητέρα της. Γιατί είναι απούσα. Γιατί είναι πάντα απέναντι. Σαν τον χοντρό που την απειλεί με λεπίδα μες το τρένο. Αλλά η ελπίδα του “μπορώ” δε θα πεθάνει τόσο εύκολα.

Το αφήγημα της Αργυρώς Πιπίνη αναβλύζει το μαύρο νερό πολλών σημερινών νέων ανθρώπων. Και χθεσινών θα σου πω. Πάντα η νιότη έβραζε. Πάντα ποθούσε τη ζωή περισσότερο από όλους. Πάντα ήταν η μόνη που δεν κιότευε. Η νιότη θέλει έναν να την ακούσει, να τη νιώσει. Δε θέλει κάννες που τη σημαδεύουν μονίμως στο δόξα πατρί. Είναι παράξενο. Το μαύρο εξώφυλλο, οι μαύρες εικόνες που βλέπει και ζει η Αλίκη γεννούν ελπίδα. Την ελπίδα του “ως εδώ”, του “είμαι κι εγώ εδώ” και του “μπορώ να τα καταφέρω”.  Η αφήγηση είναι της μιας ανάσας. Σαν κινηματογραφική λήψη του Δόγματος 95 κι άλλοτε σαν εκείνη στην Αλίκη του Βέντερς, την ασπρόμαυρη, τη βυθισμένη στη μελαγχολία των μεγάλων γκρίζων κτιρίων, του καταναλωτισμού και της μαζικής κουλτούρας που οδηγεί μαθηματικά στη θλίψη. Κι ανάμεσα στους φυσικούς ήχους, έρχονται και εκείνα τα σάουντρακ με τις μικρές σιωπές ανάμεσα στα κομμάτια και τις δυνατές στιγμές των μουσικών και των ερμηνειών.

Η Αλίκη μοιάζει λαχανιασμένη. Η αφήγηση λαχανιάζει μαζί της. Ακούς τον χτύπο της καρδιάς στις γρήγορες προτάσεις, στον εναλλασσόμενο λόγο της συγγραφέως που ισορροπεί σαν σχοινοβάτης σε λόγια νέου κοριτσιού, σε λόγια του μελλοντικού της εαυτού, στίχους από Amy Winehouse, Joy Division και Placebo, συνθήματα, κοφτές σκέψεις, ασθμαίνουσα λογική, δυνατά συναισθήματα, ασπρόμαυρες εικόνες και χρώμα κατ’ επιλογήν.

Η Αλίκη ζει στην πόλη των θαυμάτων. Στην Αθήνα; Στο Παρίσι; Τι σημασία έχει; Μοιάζουν παντού οι έφηβοι των μεγαλουπόλεων πια. Είναι όλοι σαν την Αλίκη. Ζουν στο απέναντί μας διαμέρισμα, στο παγκάκι, στο πάρκο, στο σχολείο, στο φροντιστήριο, στα λεωφορεία, κοντοσκέκεται σε μια βιτρίνα με αξεσουάρ όλα 5 ευρώ. Ζουν παντού σας λέω.  Μας το λέει καλύτερα η συγγραφέας στην συνέντευξη που μας παραχώρησε: “Την Αλίκη την παρακολουθώ χρόνια, όπως έχω γράψει. Τη συναντώ στο μετρό με τα ακουστικά στ’ αυτιά, τη βλέπω ν’ ανεβοκατεβαίνει σε λεωφορεία, να περπατάει δίπλα σε συνθήματα, να χαϊδεύει ένα αδέσποτο. Την Αλίκη στην πόλη των θαυμάτων και των τραυμάτων, την Αλίκη και όλα τα νέα παιδιά, όλους τους αμήχανους κι απελπισμένους κατοίκους αυτής της πόλης που προσπαθούν να διαχειριστούν τα απρόοπτα, τα τελευταία χρόνια, και να ξανασυναντηθούν με τη χαρά. Οι διαδρομές μου στην πόλη, η εικόνα και το βίωμα, δημιούργησαν μια εκρηκτική δυναμική. Έτσι γεννήθηκε αυτό το βιβλίο.”

Καθηλωτικό. Πενήντα σελίδες για ο,τι περιπλανιέται μέσα στην ψυχή των εφήβων, για ο,τι τραυματίζεται στον κόσμο τους, για ο,τι ανασαίνει σιμά τους και δεν το αναγνωρίζεις μεμιάς. Η Ελλάδα στα χρόνια της κρίσης. Επίκαιρο. Η Ελλάδα και πριν την κρίση. Πάντα επίκαιρο.

Στο αφήγημα διαβάζονται τα εξής τραγούδια:

“I walk alone” των Green Day
“Love will tear us apart, των Joy Division
“Help yourself”, της Amy Winehouse
“In my bed”, της Amy Winehouse
“Back to black”, της Amy Winehouse
“She’s lost control” των Joy Division
“Tears dry on their own”, της Amy Winehouse
“Θα κλείσω τα μάτια”, του Άκη Πάνου

Η συγγραφέας αναφέρει ότι ο τίτλος του αφηγήματος “Η Αλίκη στην πόλη” είναι αναφορά στον τίτλο της ασπρόμαυρης ταινίας του Βιμ Βέντερς “Η Αλίκη στις πόλεις”.

Δείτε
Alice in the cities, του Wim Wenders (Η Αλίκη στις πόλεις, του Βιμ Βέντερς), 1974
Η πρώτη από τις τρεις ταινίες της road movie τριλογίας του Βέντερς. Ακολούθησαν τα The Wrong Move (1975) και Kings of the Road (1976).
Η υπόθεση: O Γερμανός δημοσιογράφος Φίλιπ Γουίντερ (Ρούντιγκερ Φόγκλερ) διασχίζει την Αμερική με αυτοκίνητο για τις ανάγκες ενός κειμένου που θέλει να γράψει για τη χώρα. Η έπμνευσή του τον έχει εγκαταλείψει. Αποφασίζει έτσι να επιστρέψει στη Γερμανία. Στο αεροδρόμιο γνωρίζει μία μητέρα (Λίζα Κρόιτσερ) και την κόρη της, Αλίκη (Γιέλα Ροτλάντερ). Η γυναίκα θα του ζητήσει να προσέχει την Αλίκη μέχρι να επιστρέψει. Δε θα επιστρέψει ποτέ και ο Φιλίπ θα αναλάβει την ευθύνη της Αλίκης και θα δει μέσα από το βλέμμα της ένα άλλο ταξίδι.

Διαβάστε
Τις πρώτες σελίδες του βιβλίου της Αργυρώς Πιπίνη

Ακούστε
Η Αλίκη στη χώρα των τραυμάτων-Θανάσης Παπακωνσταντίνου
(
στίχοι Θανάσης Παπακωνσταντίνου)

Μάνα κι ο πατέρας, αγάλματα στον κήπο
Μικρή χιονοστιβάδα, ατίθασο τρολάτι
Χτυπά την πόρτα πίσω, και βγαίνει από το σπίτι
Τα χείλη της βαμμένα, για φίλημα, γι’ αγάπη.

Βλέπει να αιμορραγούν διαβάτες γύρω της
Μα είναι χνούδαλο, δεν ξέρει ακόμα…
Κάθε απώλεια είναι παράσημο,
Που καρφιτσώνεται βαθιά στο σώμα.

Η πόλη περιμένει, η πόλη τραγουδάει
Μια ύαινα στο πάρκο δαγκώνει την ουρά της.
Κι αυτή, το μόνο που έχει: τη φόρα, την οργή της
Κι εκείνο το ακαθόριστο, που λεν’ τα όνειρά της.

Βλέπει να αιμορραγούν διαβάτες γύρω της
Μα είναι χνούδαλο, δεν ξέρει ακόμα…
Κάθε απώλεια είναι παράσημο,
Που καρφιτσώνεται βαθιά στο σώμα.

Στην Χώρα των Τραυμάτων, η έφηβη Αλίκη
Γελά και χαλαρώνει, πάνω σε μιαν αιώρα.
Χωρίς να το προσέξει, κομμάτι απ’ το σκοτάδι
Μαζεύονται κοντά της οι μάγοι με τα δώρα.

Βλέπει να αιμορραγούν διαβάτες γύρω της
Μα είναι χνούδαλο, δεν ξέρει ακόμα…
Κάθε απώλεια είναι παράσημο,
Που καρφιτσώνεται βαθιά στο σώμα.

Βλέπει να αιμορραγούν διαβάτες γύρω της
Μα είναι χνούδαλο, δεν ξέρει ακόμα…
Κάθε απώλεια είναι παράσημο,
Που καρφιτσώνεται βαθιά στο σώμα.

Κάθε απώλεια είναι παράσημο,
Που καρφιτσώνεται βαθιά στο σώμα…

***
Αλίκη- Βασίλης Παπακωνσταντίνου
(στίχοι Κώστας Τριπολίτης)

Η Αλίκη στη χώρα των θαυμάτων,
με το ζόρι στριμωγμένη,
απ’ το γέρο της δαρμένη,
από μπάτσους καρφωμένη
για σωρεία εγκλημάτων.

Η Αλίκη φωτισμένη
φέρνει ίχνη εγκαυμάτων,
η Αλίκη αποκλεισμένη
του παραμυθιού η Αλίκη,
σ’ ένα άσυλο ανιάτων.

Η Αλίκη στη χώρα των θαυμάτων,
με μια φλέβα βαρεμένη
σε μια ζάλη πλακωμένη,
απ’ τα λόγια χτυπημένη
των δικών της συνθημάτων.

Η Αλίκη ερεθισμένη
είναι μηχανή θανάτων,
η Αλίκη αποκλεισμένη
του παραμυθιού η Αλίκη
σ’ ένα άσυλο ανιάτων.

Η ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ

***

argiro-pipini5H Αργυρώ Πιπίνη είναι ηθοποιός και συγγραφέας βιβλίων για παιδιά. Έχει σπουδάσει στο Πολιτικό Τμήμα της Νομικής Σχολής και στις σχολές θέατρου Π. Κατσέλη και Βεάκη. Έχει πάρει μέρος σε σεμινάρια (Exploring Character, Exploring Shakespeare, Σύγχρονο Γερμανικό Θέατρο, studio Τσέχωφ). Διδάσκει υποκριτική (ελισαβετιανό θέατρο, ψυχολογικό ρεαλισμό, κλασική κωμωδία) επί 14 χρόνια σε διάφορες σχολές. Έχει ανεβάσει παραστάσεις με τους μαθητές της στα πλαίσια των σπουδών τους και έχει οδηγήσει τους τριτοετείς σπουδαστές της σχολής Βεάκη (το 2000) στις εξετάσεις τους με το θέαμα: “Παίζοντας Σαίξπηρ και Παίζοντας με τον Σαίξπηρ”.
Ως ηθοποιός έχει δουλέψει στο θέατρο με πολλούς σκηνοθέτες, όπως η Μάγια Λυμπεροπούλου, η Ρούλα Πατεράκη, ο Βίκτωρ Αρδίττης, ο Νίκος Χαραλάμπους, ο Χριστόφορος Χριστοφής και άλλοι, παίζοντας κυρίως ρόλους κλασικού ρεπερτορίου.
Κυκλοφορούν βιβλία της για παιδιά. Eπίσης ασχολείται με τη μετάφραση παιδικών και εφηβικών βιβλίων, κειμένων για το θέατρο, καθώς και με τη διασκευή κλασικών κειμένων. Το 2012 τιμήθηκε με το Βραβείο Μετάφρασης Βιβλίου για Παιδιά της Ελληνικής Εταιρείας Μεταφραστών Λογοτεχνίας, για τη μετάφραση του βιβλίου “Ψάρι στον ουρανό” του Fridrik Erlings (εκδ. Πατάκη) και το 2013 αναγράφηκε στους τιμητικούς πίνακες της IBBY (The International Board on Books for Young People) για τις μεταφράσεις της.
Το βιβλίο της «Το δικό τους ταξίδι» ξεχώρισε για το ιδιαίτερο θέμα του και συμπεριλαμβάνεται στη βραχεία λίστα των Κρατικών βραβείων 2015. Ενώ συμμετείχε με το κείμενο «Γράμμα στον Θεό» και εικόνα Μαρίας Μπαχά στον τόμο που επιμελήθηκε το Ελληνικό Τμήμα της iBbY: «Το γέλιο κάνει καλό στο σχολείο».
Τέλος οργανώνει projects για παιδιά, με θέματα από έργα κλασικής λογοτεχνίας, από δικά της βιβλία, από την ποίηση και τη ζωγραφική, σε συνεργασία με διάφορους φορείς.
Για περισσότερες πληροφορίες για την Αργυρώ Πιπίνη επισκεφτείτε την εξαιρετική
ιστοσελίδα της

Εργογραφία:
Μαξ, ο Τυχερόγατος, Μεταίχμιο, 2003

Η συνωμοσία των κουζινικών, Ελληνικά Γράμματα, 2006
Καληνύχτα και όνειρα γλυκά, Εκδόσεις Παπαδόπουλος, 2007
Λέξεις και χρώματα, τελείες και κόμματα, Εκδόσεις Παπαδόπουλος, 2008
Ημερολόγιο 2010: Μόνο για γυναίκες, Μίνωας, 2009
Άμπρα Κατάμπρα, Χριστούγεννα: Ένα γιορτινό ημερολόγιο, Μίνωας, 2009
Ημερολόγιο 2011: Γυναίκες για πάντα, Μίνωας, 2010
Ημερολόγιο 2011: Σαίξπηρ, Το βήμα του χρόνου, Εκδόσεις Πατάκη, 2010

Ο Ευγένιος και ο ιερός πάπυρος, Μεταίχμιο, 2010
Ιστορίες από τον Σαίξπηρ: Η τρέλα της αγάπης, Εκδόσεις Πατάκη, 2011
Ιστορίες από τον Σαίξπηρ: Το παιχνίδι της μεταμφίεσης, Εκδόσεις Πατάκη, 2011
Μαξ, ο Τυχερόγατος, Μεταίχμιο, 2011

Ο Ευγένιος και ο ιερός πάπυρος, Μεταίχμιο, 2011
Ο Σίμπα και το σύμπαν, Εκδόσεις Πατάκη, 2012
Σημειωματάριο μεταξύ γυναικών, Εκδόσεις Πατάκη, 2012

Όλες οι μέρες Κυριακή, Εκδόσεις Πατάκη, 2013
Η Αλίκη στην πόλη, Εκδόσεις Πατάκη, 2014
Το δικό τους ταξίδι, Καλειδοσκόπιο, 2014
Αν θες να πας ταξίδι στο φεγγάρι, Καλειδοσκόπιο, 2016
Καλοκαίρι, φθινόπωρο, χειμώνας, άνοιξη, καλοκαίρι…, Εκδόσεις Πατάκη, 2016
Μελάκ, μόνος, Καλειδοσκόπιο, 2016
Οδήγησε μια Ferrari στην πίστα, Εκδόσεις Πατάκη, 2016

Συμμετοχή σε συλλογικά έργα:
Μία αγάπη, επτά χρώματα και ένας λύκος, Μεταίχμιο, 2007
12 δώρα για τα Χριστούγεννα, Εκδόσεις Παπαδόπουλος, 2008