Μια φορά κι έναν καιρό ήταν το… βιβλίο, των Δ. Μπογδάνη-Σουγιούλ και Π. Μπουλούμπαση

0
1004

Τίτλος: Μια φορά κι έναν καιρό ήταν το… βιβλίο
Συγγραφέας: Δέσποινα Μπογδάνη-Σουγιούλ
Εικονογράφηση: Πέτρος Μπουλούμπασης
Εκδόσεις: Καλειδοσκόπιο
Β’ έκδοση, Αθήνα 2013

Φίλος σου είναι,
σου κρατάει
συντροφιά.
Αεροπλάνο δεν είναι
μα σε πάει μακριά.
Τι είναι;

mia_fora_ki_enan_kairo_itan_to_vivlio_coverΈξυπνο αίνιγμα για να περιγράψει κανείς το βιβλίο, δεν συμφωνείτε; Κι έξυπνος τρόπος να ξεκινήσει ένα βιβλίο… για το βιβλίο! Διαβάζοντας το ταξιδέψαμε πολύ πίσω στο χρόνο. Πρώτη στάση στα παλαιότερα είδη γραφής, τα ιδεογράμματα. Δεύτερη στάση στη Μικρά Ασία όταν οι άνθρωποι ανακάλυψαν τις περγαμηνές. Ακολουθεί η αντεπίθεση των Αιγυπτίων και η ανακάλυψη του πάπυρου. Αλήθεια ξέρατε ότι ο πάπυρος είναι ένα είδος καλαμιού που φυτρώνει στις όχθες του Νείλου; Και φθάνουμε στον 1ο αιώνα μ.Χ. και τη δημιουργία του χαρτιού από τον ευφυή Κινέζο Τσάι Λουν. Ο Γουτεμβέργιος δε θα μπορούσε να λείπει βέβαια από ένα τέτοιο βιβλίο, απλώς περιμένει υπομονετικά τη σειρά του στη χρονική ακολουθία για να μας εντυπωσιάσει με την εφεύρεση που άλλαξε τον κόσμο και φυσικά τη μορφή του βιβλίου, την τυπογραφία. Μη νομίζετε πως η ιστορία του βιβλίου τελειώνει εδώ. Δεν αναφερθήκαμε στη σύγχρονη διαδικασία δημιουργίας ενός βιβλίου με τη χρήση και την αξιοποίηση της τεχνολογίας. Μα ούτε τώρα τελείωσε το Μια φορά κι έναν καιρό ήταν το… βιβλίο, γιατί προσκαλεί τον αναγνώστη να… βρει τον δικό του αναγνώστη, να γράψει δηλαδή το δικό του βιβλίο. Άρα μια καινούρια ιστορία ξεκινά.

Όπως θα καταλάβατε πρόκειται για ένα βιβλίο γνώσεων αλλά κι ένα βιβλίο απολύτως διαδραστικό. Σε κάθε σελίδα του συνομιλεί με τον αναγνώστη δίνοντας άπειρες ιδέες για ανακαλύψεις, δημιουργία αλλά και παρεμβάσεις στο ίδιο το βιβλίο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα το τραγούδι του βιβλίου -ας μην ξεχνάμε ότι η συγγραφέας είναι μουσικός- το οποίο περιμένει υπομονετικά τον αναγνώστη εκτός από το να το τραγουδήσει, και να το χορέψει, να το τιτλοφορήσει. Καταπληκτική και η ιδέα του βιβλιόδεντρου, το οποίο μπορεί να κατασκευάσει κανείς κόβοντας και τοποθετώντας στη σειρά τις καρτέλες που υπάρχουν στο τέλος του βιβλίου. Η τεχνολογία επίσης βρίσκει τη θέση της σε αυτό το βιβλίο και αξιοποιείται κατάλληλα ώστε πατώντας σε αυτό το  σύνδεσμο μπορείτε να ακούσετε την ιστορία της δημιουργίας του χαρτιού από τον Τσάι Λουν. Δεν σας έχουμε πείσει ότι πρόκειται για ένα πολύ ιδιαίτερο βιβλίο; Προσέξτε λοιπόν αυτό: Στο βιβλίο υπάρχει ένα δισέλιδο το οποίο μετατρέπει την ιστορία του βιβλίου σε μια παραμυθένια ηχοιστορία. Όσοι αναζητάτε κάτι μικρό, έξυπνο κι εύκολο δρώμενο για να κλείσετε τη σχολική χρονιά ή τα πολιτιστικά σας προγράμματα ίσως το βρείτε πολύ ενδιαφέρον!

Ήρθε μάλλον και η στιγμή να μιλήσουμε για την εικονογράφηση. Ο Πέτρος Μπουλούμπασης διατηρώντας το αναγνωρίσιμο ύφος του έχει κάνει πολύ ωραία δουλειά αναδεικνύοντας πραγματικά το βιβλίο. Η καρτουνίστικη φιγούρα του σύγχρονου παιδιού που μας υποδέχεται στην αρχή του βιβλίου, κάνει την επανεμφάνισή της σε όλα τα κεφάλαια του βιβλίου με την ανάλογη… μεταμφίεση του προϊστορικού ανθρώπου, του Αιγύπτιου, του Κινέζου. Υπονοώντας ίσως τις παρόμοιες ανησυχίες κι αναζητήσεις του ανθρώπου σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης ανά τους αιώνες αλλά και διασφαλίζοντας οπτικά την ενότητα του κειμένου παρά τον χωρισμό σε κεφάλαια. Παραλείψαμε να σας επισημάνουμε ότι το βιβλίο παρόλο που δεν ξεπερνά τις τριάντα σελίδες, είναι χωρισμένο σε κεφάλαια -πολύ μας άρεσε αυτό- τα οποία μπορεί κανείς να αναζητήσει και στον πίνακα περιεχομένων που υπάρχει στην αρχή του βιβλίου. Η εναλλαγή των κεφαλαίων σηματοδοτείται και χρωματικά καθώς οι σελίδες κάθε κεφαλαίου έχουν το δικό τους ξεχωριστό χρώμα. Το δισέλιδο της ηχοιστορίας είναι φυσικά πολύχρωμο, γιατί τίποτα δεν είναι τυχαίο σε αυτό το βιβλίο. Το χιούμορ είναι διάχυτο στην εικονογράφηση, χαρακτηριστικό παράδειγμα η ιστορία με εικόνες όπου ο ένας πρωτόγονος απειλεί γραπτώς με μήνυση τον άλλον πρωτόγονο επειδή βιαιοπραγεί εναντίον του.

Σας προτείνουμε να διαβάσετε αυτό το βιβλίο για όλους τους παραπάνω λόγους αλλά και γιατί ενώ το θέμα που πραγματεύεται μας είναι γνωστό, συγγραφέας και εικονογράφος το προσεγγίζουν με μια πρωτότυπη και ενδιαφέρουσα οπτική. Κάντε μια βουτιά στο βιβλίο λοιπόν, όπως πολύ έξυπνα μας προτρέπει και το εξώφυλλο.