Μουσείο Μνημείο Πρώτο Θρανίο: Βόλτα στο μουσείο της Ακρόπολης

0
925

                    

Μια βόλτα το Σαββατοκύριακο σ’ ένα Μουσείο  μπορεί να γίνει, για όλη την οικογένεια, μια ξεχωριστή εμπειρία. Τα περισσότερα Μουσεία οργανώνουν εκπαιδευτικά προγράμματα για παιδιά με θεματικές ενότητες και ξεναγήσεις για τους μικρούς και μεγάλους επισκέπτες τους. Ιδιαίτερα αν θέλουμε να κάνουμε μια βόλτα πρωτότυπη και έξω από τα συνηθισμένα μια περιήγηση στο χώρο ενός μουσείου  μπορεί να αποτελέσει μια μοναδική ευκαιρία ανακάλυψης όχι μόνο για τα παιδιά αλλά και για τους γονείς.

Μια επίσκεψη στο Νέο Μουσείο της Ακρόπολης μπορεί να γίνει μια πρώτη προσέγγιση με την ιστορία, τον πολιτισμό της Ελλάδας. Η πρώτη εντύπωση που θα σχηματίσει το παιδί από μια περιήγηση στο Μουσείο θα αποτελέσει και την αφορμή να το επισκεφτεί ξανά σε μια άλλη χρονική στιγμή  να ανασυνθέσει τις εικόνες και να κάνει τη σύνδεση με ιστορικά στοιχεία από το βιβλίο της ιστορίας του σχολείου.

Η βρετανική εφημερίδα Sunday Times (2013) κατέταξε το Μουσείο της Ακρόπολης στην 3η θέση στη λίστα με τα 50 καλύτερα Μουσεία του κόσμου. Το Mουσείο Ακρόπολης είναι κυρίως αρχαιολογικό μουσείο και είχε ως στόχο να συγκεντρώσει και να στεγάσει τα ευρήματα του αρχαιολογικού χώρου της Ακρόπολης των Αθηνών αλλά και να επιστρέψουν τα αγάλματα που βρίσκονται σε Βρετανικό μουσείο και μουσείο του Λούβρου. Αγάλματα, αγγεία και κάθε αντικείμενο που έχει βρεθεί πάνω στον ιερό βράχο της Ακρόπολης  θα ανακαλύψει ο επισκέπτης και θα ταξιδέψει νοερά από την Μυκηναϊκή περίοδο έως την Ρωμαϊκή και Παλαιοχριστιανική Αθήνα. Σίγουρα ένα παιδί δεν μπορεί να μάθει και να απομνημονεύσει ιστορικά στοιχεία με τον τρόπο που μαθαίνουν οι ενήλικες. Μπορούμε να επικεντρωθούμε σε κάποιο έκθεμα είτε είναι άγαλμα ενός θεού, είτε κάποιο αγγείο ή απεικόνιση ζώου και να διηγηθούμε κάποιο σχετικό μύθο από την αρχαία ελληνική μυθολογία.

Αν παρατηρήσουμε από κοντά ένα άγαλμα είτε είναι κόρη είτε κούρος, ανακαλύπτουμε πληροφορίες για την ενδυμασία της εποχής, τα μοτίβα, τα χρώματα, αλλά και την κόμμωση, τα κοσμήματα, που αποκαλύπτουν την κοινωνική τάξη στην Αθηναϊκή κοινωνία. Επίσης από τον  τρόπο στάσης του σώματος, την έκφραση του προσώπου, και κάποιο αντικείμενο που φαίνεται να κρατούν μαθαίνουμε για τις συνήθειες των ανθρώπων και τις ασχολίες τους. Συνήθως οι άντρες εμφανίζονται γυμνοί, γεγονός που μας δείχνει ότι ασχολούνταν με τον αθλητισμό και ήθελαν να δείχνουν ρωμαλέοι. Οι κόρες παρουσιάζονται ντυμένες σεμνά με μακρύ ένδυμα και κυματιστά μαλλιά με κοσμήματα και ένα ελαφρύ μειδίαμα σαν το χαμόγελο της Τζοκόντα.

Οι δώδεκα θεοί του Ολύμπου κερδίζουν τις εντυπώσεις και η μυθολογία τους έχει εξυμνήσει. Μια περιήγηση στο μουσείο θα μας δώσει την ευκαιρία να γνωρίσουμε τους θεούς και να ξεχωρίσουμε το άγαλμα της θεάς Αθηνάς. Τα ζώα, αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής ζωής στα αρχαία χρόνια, κερδίζουν το ενδιαφέρον των παιδιών και μπορούν να παρατηρήσουν το μέγεθος τους, τη στάση του σώματος και τη σχέση τους με τους θεούς.

Στην είσοδο υπάρχει σε περίοπτη θέση τοποθετημένη ψηλά σ' ένα μεταλλικό στύλο η μαρμάρινη γλαύκα, μοιάζει σα να υποδέχεται τους επισκέπτες. Η κουκουβάγια έχει μεταφερθεί από το παλιό Μουσείο της Ακρόπολης και είναι σύμβολο της θεάς Αθηνάς.

Το μουσείο λόγω της θέσης του βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στον φυσικό φωτισμό, καθώς παρουσιάζει κυρίως έργα γλυπτικής τα οποία απαιτούν ιδιαίτερες συνθήκες φωτισμού. Σύμφωνα με τις ακριβείς διαστάσεις της ζωφόρου του Παρθενώνα το κτίριο είναι τοποθετημένο γύρω από ένα πυρήνα από σκυρόδεμα. Το μουσείο παρέχει ένα αμφιθέατρο 200 θέσεων, αίθουσα εικονικής πραγματικότητας, χώρο επισήμων και αίθουσα που φιλοξενεί περιοδικές εκθέσεις.

Το μουσείο στηρίζεται σε υποστυλώματα που έχουν τοποθετηθεί ανάμεσα στις αρχαιότητες. Η ανασκαφή είναι ορατή από το μεγάλο άνοιγμα της εισόδου του, αλλά φαίνεται καθαρά και από το γυάλινο δάπεδο των εσωτερικών του χώρων. Το γυάλινο και ανηφορικό δάπεδο της αίθουσας των κλιτύων δίνει την αίσθηση ότι ανηφορίζεις προς τον ιερό βράχο της Ακρόπολης. Στην αίθουσα αυτή φιλοξενούνται ευρήματα από τα ιερά στις πλαγιές της Ακρόπολης αλλά και από το οικισμό που αναπτύχθηκε εκεί και μας αποκαλύπτει λεπτομέρειες από την ιδιωτική και δημόσια ζωή της πόλης κατά την Αρχαιότητα.

Η νότια πλαγιά φιλοξένησε δύο από τα σπουδαιότερα ιερά της πόλης, του Διονύσου Ελευθερέως και του Ασκληπιού. Στο ιερό του Διονύσου Ελευθερέως γιορτάζονταν στις αρχές της άνοιξης (το μήνα Ελαφηβολιώνα), τα Μεγάλα ή εν Άστει Διονύσια.

Ο επισκέπτης αντικρίζει στο βάθος το τριγωνικό αέτωμα που κοσμούσε τον "Εκατόμπεδο" ναό της θεάς Αθηνάς, σε πλήρη ανάπτυξη περίπου 22 μέτρα, πάνω από τη σκάλα. Τα περίφημα γλυπτά του ανακαλύφτηκαν στη μεγάλη ανασκαφή του 1885-1890 και πήρε το όνομά "Εκατόμπεδο"γιατί είχε μήκος 100 ποδιών και σ' αυτό λατρευόταν η θεά Αθηνά. Στο κέντρο δύο λιοντάρια κατασπαράσσουν έναν ταύρο. Αριστερά, ο Ηρακλής που εκτίθεται πρώτη φορά με το κεφάλι του, παλεύει με τον Τρίτωνα. Στα δεξιά, βρίσκεται ο τρισώματος δαίμονας, που ταυτίζεται με τον Νηρέα, ο οποίος στην πάλη του με τον Ηρακλή μεταμορφωνόταν σε νερό, φωτιά, αέρα, σύμβολα που κρατούν τρεις άνδρες.

Από το Εκατόμπεδο σώζεται ακόμη το ανατολικό του αέτωμα με ένα λιοντάρι  που έχει παγιδεύσει ένα μοσχαράκι, κι άλλα αρχιτεκτονικά γλυπτά, όπως το κεφάλι της Γοργούς, ένας πάνθηρας από τη ζωφόρο του κ.ά.
Στην τεράστια ανοιχτή αίθουσα είναι τοποθετημένες οι Κόρες της Αθηναϊκής κοινωνίας, όπως η Κόρη του Αντήνορος και η Πεπλοφόρος. Μέσα από το διαδίκτυο μπορούμε να ζωγραφίσουμε ψηφιακά την πεπλοφόρο κόρη πατώντας
εδώ
Σε όλη αυτή την αίθουσα βλέπουμε τον περίφημο Μοσχοφόρο, Κούρους, ιππείς, άλογα, σφίγγες και άλλα αφιερώματα αριστοκρατικών οικογενειών και τυράννων του Σόλωνα, του Πεισίστρατου και του Κλεισθένη. Η τοποθέτηση τους στο χώρο δίνει την αίσθηση σαν να συνομιλούν μεταξύ τους και ο επισκέπτης βαδίζει ανάμεσα τους και μεταφέρεται νοερά σε εκείνη την εποχή.

 

                

Στην αρχαϊκή περίοδο κτίζεται ο δεύτερος μεγάλος ναός της θεάς Αθηνάς (μεταξύ Ερεχθείου και Παρθενώνα). Από τον αρχαίο ναό προέρχεται το ανατολικό αέτωμα με τα εντυπωσιακά σε μέγεθος γλυπτά της Γιγαντομαχίας. Εδώ, η θεά Αθήνα όρθια φορά ένα δερμάτινο πανωφόρι με φίδια στις άκρες και είναι έτοιμη να χτυπήσει με το δόρυ το γίγαντα Εγκέλαδο, τον γίγαντα των σεισμών (δεν σώζεται παρά μόνο το πέλμα του). όταν οι γίγαντες  εξεγέρθηκαν ενάντια στους θεούς του Ολύμπου η Αθηνά ρίχτηκε στη μάχη και βοήθησε τους θεούς να νικήσουν. Έριξε τον Εγκέλαδο στη θάλασσα και τον καταπλάκωσε με το νησί της Σικελίας. Ο μύθος λέει ότι κάθε φορά που ξυπνά ο Εγκέλαδος γίνεται σεισμός..

Μέσα στη γυάλινη αίθουσα τα γλυπτά του Παρθενώνα που σχεδίασε ο Φειδίας  και εκτέλεσε με τους μαθητές του, τον  5ο αι. π.Χ. (ζωφόρος, μετόπες, αετώματα). Σε μια νοητή ευθεία από τα γλυπτά αγάλματα, περίπου στα 300 μέτρα αντικρίζει ο επισκέπτης μέσα από το τζάμι το μνημείο του Παρθενώνα. Ιδιαίτερα το βράδυ η θέα στη φωτισμένη Ακρόπολη είναι μαγευτική.

Η ζωφόρος με τη πομπή των Παναθηναίων όπου παρελαύνουν 360 μορφές πολιτών θεών και ηρώων είναι εντυπωσιακή: οι συντηρημένοι αυθεντικοί  λίθοι της ζωφόρου και τα πιστά αντίγραφά των πριονισμένων (περίπου 75 μέτρα της ζωοφόρου 15 μετόπες και 18 ολόγλυφα υπερμεγέθη αγάλματα των αετωμάτων) που αρπάχθηκαν από τον ‘Ελγιν. Η ζωφόρος απεικονίζει την πομπή των Παναθηναίων προς την Ακρόπολη και την προσφορά του πέπλου στο ξόανο της Θεάς.

Οι πέντε Καρυάτιδες (η έκτη βρίσκεται στο Λονδίνο), στέκουν αγέρωχες από την αρχαιότητα ως τις μέρες μας και σηματοδοτούν το Ερέχθειο. Πήρε το όνομά του από τον Ερεχθέα, τον μυθικό ήρωα και βασιλιά της Αθήνας, ή τον Εριχθόνιο (ερχόμενο από τα βάθη της γης). Στην εποχή τους, τις αποκαλούσαν Κόρες, όμως  αργότερα ονομάστηκαν Καρυάτιδες γιατί συσχετίσθηκαν με κοπέλες από τις Καρυές Λακωνίας, που έσερναν χορό προς τιμήν της θεάς Αρτέμιδος. Παρατηρούμε το δωρικό γεμάτο πτυχώσεις ένδυμα τους, την ανάλαφρη στάση του σώματος, τόσο ίδιες μα και διαφορετικές μεταξύ τους, με πλούσια κόμμωση στέκουν αγέρωχες και μοιάζουν να αναζητούν την έκτη Καρυάτιδα που βρίσκεται στο Βρετανικό Μουσείο.

Σίγουρα μια βόλτα στο Μουσείο της Ακρόπολης δεν είναι αρκετή για να δείτε όλα τα εκθέματα και να ανακαλύψετε τους μικρούς θησαυρούς που κρύβει το μουσείο. Δεν γίνεται να τα δούμε όλα γιατί αυτό θα κουράσει τα παιδιά πρέπει να είμαστε πολύ επιλεκτικοί. Το Μουσείο Ακρόπολης υποστηρίζει την ανεξάρτητη επίσκεψη με τη δωρεάν διάθεση σακιδίων, καθώς και φυλλαδίων εξερεύνησης για οικογένειες με μικρά παιδιά. Είναι ένα Μουσείο που σίγουρα οι περισσότεροι έχουμε επισκεφτεί, και μπορείτε να γνωρίσετε διαδικτυακά πατώντας εδώ.