Στην Κω την 1η Σεπτεμβρίου έχουν Πρωτοχρονιά και αστρονομούν!

0
334

Το βράδυ της παραμονής της 1ης Σεπτεμβρίου, στο όμορφο νησί της Κω, “αστρονομούν” όπως το λένε οι κάτοικοί του. Τη νύχτα αυτή, αφήνουν κάτω από τα άστρα την Αρκιχρονιά,  που αποτελείται από ένα ρόδι, ένα τσαμπί σταφύλι, ένα καρπούζι πολύσπορο και ένα σκόρδο, καρποί όλοι γονιμότητας και ευφορίας, της ελληνικής γης. Τους φύλαγαν στο εικονοστάσι όλη τη χρονιά.

Το πρωί της Πρωτοχρονιάς, πριν ακόμα ο ήλιος φέξει, οι γυναίκες και κορίτσια σηκώνονται και κατεβαίνουν στην παραλία, παίρνοντας μαζί τους “αστρονομημένους” καρπούς, πετούν την περσινή Αρκιχρονιά και βουτούν στα νερά της θάλασσας την καινούρια. Παίρνουν νερό από 40 κύματα σε μια κανάτι, βρέχουν το πρόσωπό τους, μαζεύουν βότσαλα και επιστρέφοντας πηγαίνουν στον πλάτανο του Ιπποκράτη κι αγκαλιάζουν τον κορμό του για να πάρουν τα χρόνια και τη δύναμή του.

Την Πρωτομηνιά, ημέρα του Αγίου Συμεών του Στυλίτη, οι έγκυες γυναίκες δεν κάνουν καμία δουλειά για να μην γεννηθεί το παιδί τους με το σημάδι του αγίου.

Το έθιμο θεωρείται κατάλοιπο της βυζαντινής παράδοσης του νησιού, αφού ο Σεπτέμβριος ήταν ο πρώτος μήνας του επίσημου ημερολογίου, πριν γίνει ο έβδομος (Sette/έβδομος) και ακολούθως ο ένατος, καθώς οι βυζαντινοί τον είχαν ως πρώτο μήνα του επίσημου ημερολογίου. Παρόμοια έθιμα θα δούμε και σε άλλα νησιά των Δωδεκανήσων, όπως στη Ρόδο που κρεμούν στο μεσιά, το μεσαίο δοκάρι της στέγης τους, τη δική τους αρχιχρονιά (ένα άσπρο σακουλάκι με στάχυα και σιτάρι), γύρω από την οποία δένουν μια αρμαθιά με καρύδια, ένα κρεμμύδι, κεχρί, βαμβάκι, σκόρδο και σταφύλι. Στην Κάλυμνο το πρωί της πρωτοχρονιάς ραντίζουν με αγιασμό το σπίτι, τα αμπέλια και τα δίχτυα τα ψαράδικα.

Τι λέτε; Μήπως μπορούμε να αστρονομήσουμε κι εμείς στα σπίτια ή στις τάξεις μας αναβιώνοντας το όμορφο αυτό έθιμο;

Δείτε το βίντεο της δημοτικής τηλεόρασης της Κω