Το ημερολόγιο ενός δειλού, του Βασίλη Παπαθεοδώρου

0
1599

Τίτλος: Το ημερολόγιο ενός δειλού
Συγγραφέας: Βασίλης Παπαθεοδώρου

Εκδόσεις: Καστανιώτη
Βραχεία Λίστα Βραβείων Κύκλου 2015
Βραβείο Εφηβικής Λογοτεχνίας στα Βραβεία Κοινού Public
Σελίδες: 272
ISBN:  978-960-03-5835-3

Αγόρασέ το

imerologioenosdeilou_coverΓιατί οι κοινωνίες ευαισθητοποιήθηκαν τώρα πολύ με το bullying;, ρωτήσαμε στην προ δυο μηνών συνέντευξή μας το Βασίλη Ππαθεοδώρου.
“…Φαντάζομαι ότι κάποιες κοινωνίες έχουν γίνει λίγο πιο «politically correct» ως υστερικές, είχε πει. “Και παλιά στην Ελλάδα γινόντουσαν διάφορες «πλάκες» ως χοντράδες αλλά απουσίαζε κάτι. Η κακία! Φαντάζομαι ότι το καινούριο στοιχείο που έχει προστεθεί αυτές τις μέρες είναι η κακία. Δηλαδή κάποιος το κάνει κάποιος με σκοπό να βλάψει. Παλιά το έκανε κάποιος με σκοπό την πλάκα, το χαβαλέ, όσο χοντρό και να ήταν. Όταν κάποιος σπρωχνόταν στο ποδόσφαιρο, γινόταν γιατί απλά έπαιζε ποδόσφαιρο. Τώρα αν σπρώξει κάποιος τον άλλον, πολλές φορές τον σπρώχνει για να τον χτυπήσει. Πιστεύω ότι το καινούριο στοιχείο είναι η κακία.”

Νόμιζε ο Θοδωρής ότι στο νέο του (ιδιωτικό) σχολείο δε θα ξαναζούσε τις καζούρες και τις χοντράδες του προηγούμενου. Είχε λαθέψει. Η πόλις δεν τον πρόδωσε. Παντού θα κουβαλάς τον εαυτό σου.

Β’ Γυμνασίου. Κάπου εκεί ξεκινούν όλα. Νίκος Γόλιος. Ο ζόρικος, ο μάγκας, ο θύτης, ένας εφιάλτης για τον Θοδωρή, την άλλη ιδιοσυγκρασία, το θύμα. Έχει συμμάχους. Πάντοτε έχουν συμμάχους οι Γόλιοι του κόσμου. Τον Πάνο, τον Άρη, το Σταμάτη, τη σιωπή όσων βλέπουν και γυρίζουν το κεφάλι, του γυμναστή που έκανε χειρισμούς…νηπιαγωγείου.

Η παρενόχληση είναι διαρκής. Είναι παντού. Ο ένας ξυπνούσε το πρωί και πήγαινε σαν πρόβατο στη σφαγή. Ο άλλος ξυπνούσε το πρωί και πήγαινε με ένα νέο βάσανο από το πλούσιο ρεπερτόριό του.

Η εκκωφαντική αδυναμία του Θοδωρή και των γύρω του. Η εκκωφαντική φασαρία του Νίκου και των δικών του. Η εκκωφαντική σιωπή της κοινωνίας και των μελών της. Είναι γροθιά στο στομάχι αυτή η ιστορία. Όχι! Πολύ κλισέ! Είναι φωνή διαμαρτυρίας; Μμμ…ούτε αυτό εκφράζει απόλυτα αυτό που θα διαβάσετε. Είναι η εκούσια εισβολή σας σε έναν κόσμο, γνώριμο κι άγνωστο ταυτόχρονα, που ανασαίνει ακριβώς δίπλα σας: στο δικό σας παρελθόν, στων φίλων σας, στα σχολεία του σήμερα, στις παρέες των εφήβων που ξέρετε. Αν υποθέσουμε ότι το bullying για τους περισσότερους ανθρώπους είναι μια νιόφερτη ορολογία και μόδα, ένας όρος που απλώς γνωρίζουν τι σημαίνει και τον ορίζουν ικανοποιητικά αν τους ζητηθεί, με το “Ημερολόγιο ενός δειλού”, ο αναγνώστης θα βιώσει κυριολεκτικά στο δέρμα του το ρίγος του καθημερινού φόβου στα σωθικά του θύματος και την απωθητική σιωπή της κοινωνίας που γίνεται συνενοχή και “απενοχοποίηση”…

Το είχε πει στη συνέντευξή μας ο συγγραφέας: “Ένα άλλο πολύ σημαντικό στοιχείο για μένα, που έχει έρθει ως όρος στο προσκήνιο, είναι η απενοχοποίηση των κοινωνιών. Μιλάμε συνέχεια για το ίδιο πράγμα, ανεχόμενοι το ίδιο πράγμα, μιλάμε συνέχεια νομίζοντας ότι το ξορκίζουμε και νομίζοντας ότι κάτι κάνουμε. Στην ουσία δεν κάνουμε τίποτα. Άμα δεν πράξεις, με τα λόγια και το ευχολόγιο, με τα σεμινάρια κι όλα αυτά, λίγα πράγματα καταφέρνεις. Πιστεύω ότι και η απενοχοποίηση και ότι θέλουμε να δείξουμε ότι κάνουμε κάτι ενώ στην ουσία δεν κάνουμε τίποτα, παίζει κι αυτό ένα ρόλο στο ότι έχει γιγαντωθεί όλη αυτή η κουβέντα γύρω από το bullying.”

Τον Βασίλη Παπαθεοδώρου τον γνωρίζω και συγγραφικά (έχοντας διαβάσει όλα του τα βιβλία) και προσωπικά (έχοντας συνεργαστεί μαζί του). Πρέπει να σωπάσω επειδή τον γνωρίζω ώστε να μην παρεξηγηθεί η άποψή μου ότι είναι μια από τις 2-3 πιο δυνατές “πένες” της -ας πούμε- νεανικής λογοτεχνίας; Πρόβλημα αυτό αν σκεφτείτε ότι στο elniplex έχουμε προσωπική επαφή με πάνω από 100 συγγραφείς, εικονογράφους, ανθρώπους του βιβλίου. Οπότε θα έπρεπε να μην ξαναγράψουμε ποτέ. Αφήστε το κατά μέρους αυτό.

Ισχύει στο ακέραιο ο,τι σας γράφω. Είναι δυναμίτης η αφηγηματική τεχνική του συγγραφέα, μια κλιμακωτή ύφανση σε ένα λευκό ύφασμα που σελίδα τη σελίδα “μαυρίζει”. Είναι ένα ημερολόγιο που το διαβάζεις και δε χαμογελάς. Σου υπόσχομαι, ταπεινέ αναγνώστη, ότι δε θα την περάσεις ζάχαρη καθώς θα το διαβάζεις. Γιατί θα ζορίζεσαι κάθε φορά μαζί με το Θοδωρή πριν πας στο σχολείο, όταν σου πατάνε το τοστ κάτω, όταν σε στριμώχνουν στις τουαλέτες, όταν σε εκβιάζουν με φωτογραφίες, όταν σου παίρνουν χρήματα για να “αγοράσουν” τη σιωπή σου, όταν γυρεύουν να σε καταστήσουν ένοχο, έτσι γιατί απλά γουστάρουν. Λυπάμαι, αλλά αυτά τα βιβλία πήγαν μπροστά τη λογοτεχνία και ακόμα περισσότερο τη σκέψη των ανθρώπων. Αυτά που τους γρατζούνισαν λίγο το θυμό και τους ώθησαν να μην τον εκσφενδονίσουν απλώς αλλά να τον κάνουν συνείδηση και σκέψη και στάση.

Με την αφήγηση του θύτη, με την αφήγηση του θύματος. Δε θα κληθείτε να πάρετε θέση. Η θέση είναι μία, στη μη βία. Μα θα γνωρίσετε. Μια από τις χειρότερες μορφές βίας, εκείνη που ασκείται από νεαρό σε παιδί σε άλλο. Γιατί πολλοί έφηβοι είναι εσωστρεφείς, περήφανοι, φοβισμένοι, αδέξιοι, έχουν τέλος πάντων πολλά από τα χαρακτηριστικά που σε καλούν να μη μιλήσεις, να μη μοιραστείς, να μην εκτονωθείς, να μην το λύσεις το ρημάδι που σε δένει κόμπο και σε κρεμάει.

Θα τον μισήσεις τον Γόλιο. Κι ύστερα θα τον ακούσεις καλύτερα. Και θα καταλάβεις. Δε θα του δώσεις δίκιο, μας ποιος νοιάζεται; Θα τον καταλάβεις. Γιατί θα έχει καταλάβει κάμποσα κι εκείνος. Σ’ αυτήν την κατανόηση παίζει, θαρρώ, μεγάλο ρόλο η πολύ καλή επαφή και γνώση του συγγραφέα με τον κόσμο των σημερινών εφήβων. Δεν τους έχει εγκλωβισμένους στη δική του επαφή. Τους έχει απόλυτα τοποθετημένους στη δική τους. Με τα facebook και τα greeklish, με τις αναποδιές και τη γλώσσα τους, με τις ανάκατες σκέψεις τους. Κι είναι κι εκείνη η ενδόμυχη σκέψη του Νίκου Γόλιου: “Εντάξει, ποτέ δε θα γίνει (ο Θοδωρής) το αλάνι της παρέας, όπως ήμουν ή ήθελα να πιστεύω εγώ για μένα τότε, αλλά δεν είναι πλέον αυτό το δειλό παιδί που φοβόταν και τον ίσκιο του. Αυτό που σιχαινόμουν τόσο πολύ, γιατί βαθιά μέσα μου φοβόμουν μη γίνω κι εγώ έτσι. Κάτι που τελικά έγινα.”

Φίλοι μου έφηβοι, παλιοί μου μαθητές που ήρθατε στην εφηβεία, γονείς μου παλιοί που τα παιδιά σας περνοδιαβαίνουν τα στενά της εφηβείας, αποκηρύξτε τη βία. Όχι κηρυγματικά. Ανθρώπινα. Ένα βιβλίο σαν το “Ημερολόγιο ενός δειλού” του Βασίλη Παπαθεοδώρου μπορεί να είναι η πρώτη σας υπογραφή σε αυτήν την κοινωνική συμφωνία.

Ο ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ

***

4666_1150927647901_1892143_nΟ Βασίλης Παπαθεοδώρου έχει κατακτήσει με την συνεπή δουλειά του εδώ και 14 χρόνια μια σημαντική θέση, όχι μόνο στα ράφια των βιβλιοπωλείων και τις πωλήσεις τους, αλλά και στις καρδιές των Ελλήνων βιβλιόφιλων. Τα βιβλία του, παιδικά αλλά κυρίως νεανικά-εφηβικά, σχολιάζουν με το δικό του προσωπικό ύφος όλα σχεδόν τα θέματα που μπορεί να τρυπώνουν στις σκέψεις και τις ψυχές των νέων αναγνωστών: ρατσισμός, αγάπη, ανθρωπιά, bullying, οικολογία και περιβάλλον, πολιτική, αναζήτηση ταυτότητας, πίστη και πολλά άλλα.

Η εκδοτική του παρουσία -και όχι η συγγραφική- ξεκίνησε με αφορμή ένα τυχαίο γεγονός. Η συγγραφέας Ελένη Δικαίου άφησε στην τράπεζα που εργάζεται μια προκήρυξη διαγωνισμού της Γυναικείας Λογοτεχνικής Συντροφιάς, στον οποίο τελικά διακρίθηκε για το βιβλίο του “Σχολική παράσταση“. το οποίο εκδόθηκε 4 χρόνια μετά!

Από το 1996 έως σήμερα έχει γράψει 14 βιβλία για παιδιά, εφήβους και νέους και έχει αποσπάσει σημαντικά βραβεία ενώ το Νοέμβριο του 2014 αναμένεται το 15ο βιβλίο του με τίτλο “Το ημερολόγιο ενός δειλού”.

Γεννήθηκε το 1967 στην Αθήνα. Από το 1979 ζει στη Γλυφάδα. Φοίτησε στο γυμνάσιο και λύκειο της Γερμανικής Σχολής Αθηνών. Στη συνέχεια σπούδασε Μεταλλειολόγος Μηχανικός και Χημικός Μηχανικός στο ΕΜΠ, ενώ έκανε μεταπτυχιακά στη Διοίκηση Επιχειρήσεων. Έχει εργαστεί σε αεροπορική εταιρεία και ως καθηγητής Γερμανικών. Σήμερα εργάζεται ως Αναλυτής Κινδύνων σε τράπεζα. Ο ίδιος ομολογεί: “… ίσως αυτά να μην συνδυάζονται μεταξύ τους αλλά πιστεύω από όλα τα παραπάνω έχω πάρει “κάτι”, είτε αυτό είναι εμπειρία, είτε τρόπος σκέψης, είτε συναναστροφή με πολλούς και διαφορετικούς τύπους ανθρώπων, που με βοήθησαν και μου έδωσαν ιδέες για το γράψιμο των βιβλίων μου”.

Έχει τιμηθεί δύο φορές με το Κρατικό Βραβείο Παιδικής Λογοτεχνίας και δύο φορές με το Βραβείο του περιοδικού “Διαβάζω” (2008, 2010) για τα βιβλία του “Χνότα στο τζαμί” και “Στη διαπασών”. Επίσης έχει αποσπάσει άλλα έξι λογοτεχνικά βραβεία για διάφορα έργα του από τον Κύκλο Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου, τη Γυναικεία Λογοτεχνική Συντροφιά και τον Κυπριακό Σύνδεσμο Παιδικού και Νεανικού Βιβλίου.

Πέντε από τα βιβλία του (Το μήνυμα, Οι Εννέα Καίσαρες, Χνότα στο τζάμι, Στη διαπασών, Το μεγάλο ταξίδι της κινέζικης πάπιας) διδάσκονται στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου, στο Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, σε μετεκπαιδευόμενους δασκάλους.

Εργογραφία:
Το μήνυμα. Αθήνα, Καστανιώτη, 2001.
Οι εννέα καίσαρες. Αθήνα, Καστανιώτη, 2004.
Χνότα στο τζάμι. Αθήνα, Κέδρος, 2007.
Ποιoς απήγαγε τον Αϊ-Βασίλη; Αθήνα, Καστανιώτη, 2007.
Το μεγάλο ταξίδι της κινέζικης πάπιας. Αθήνα, Καστανιώτη, 2008
Στη Διαπασών. Αθήνα, Καστανιώτη, 2009.
Άλφα. Αθήνα, Καστανιώτη, 2009.
Μια Αστεία Επιδημία. Αθήνα, Καστανιώτη, 2010.
Ο Αϊ – Βασίλης στο ραντάρ – Και άλλες χριστουγεννιάτικες ιστορίες. Αθήνα, Καστανιώτη2011.
Ιπτάμενες Σελίδες. Αθήνα, Καστανιώτη, 2011.
Οι άρχοντες των σκουπιδιών. Αθήνα, Καστανιώτη,2012.
Ναι Βιρτζίνια, υπάρχει Άγιος Βασίλης. Αθήνα, Καστανιώτη, 2013.
Σχολική παράσταση. Αθήνα, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, 2000-Καστανιώτη 2013
Η λευκή απεργία των ροζ φλαμίνγκο, Εκδόσεις Καστανιώτη (2014)     
Το ημερολόγιο ενός δειλού, Αθήνα, Καστανιώτη, Νοέμβριος 2014
Ήταν το ίνδαλμά μου, Νομική Βιβλιοθήκη (2015)     
Ποιος απήγαγε τον Αϊ-Βασίλη;, Εκδόσεις Καστανιώτη (2015)
Ο Καρλ, ο Φριτς και το αυγό της ευτυχίας, Εκδόσεις Καστανιώτη (2016)

Επισκεφθείτε την εξαιρετική ιστοσελίδα του Βασίλη Παπαθεοδώρου πατώντας εδώ.