Τσάρος Σαλτάν, του Αλεξάντρ Σεργκέγεβιτς Πούσκιν

0
1075

Στο παράθυρο τη νύχτα,
Γνέθουν, γνέθουν τρία κορίτσια.
“Να ‘μουνα τσαρίνα εγώ
-Λέει η μια στις άλλες δυο-
Θα μαγείρευα φαϊ
Γιορτινό για όλη τη γη”.
“Να ‘μουνα τσαρίνα εγώ
-Λέει η δεύτερη στις δυο-
Μες τη γη μοναδικά
Θα ‘φτιαχνα εγώ υφαντά”.
“Να ‘μουνα τσαρίνα εγώ
-Λέει η μικρότερη στις δυο-
Θα γεννούσα έναν ωραίο
Για τον τσάρο γιο γενναίο”.

Η μεταφράστρια Λένια Ζαφειροπούλου μεταφράζει για πρώτη φορά ολόκληρο στα ελληνικά το διασημότερο ποίημα, την ναυαρχίδα των Ρώσων ποιητών, “τον κανόνα της παιδικής ρωσόφωνης λογοτεχνίας”, τον Τσάρο Σαλτάν του Ρώσου ρομαντικού Αλεξάντρ Σεργκέγεβιτς Πούσκιν. Για να είμαστε ακριβείς βεβαίως, ο τίτλος είναι υπερβολικά μεγαλύτερος από τον συνοπτικό “Τσάρος Σαλτάν”, ήτοι “Παραμύθι για τον Τσάρο Σαλτάν και τον γιο του, τον ξακουστό και κραταιό ήρωα πρίγκιπα Γκβιντόν Σαλτάνοβιτς, και για την όμορφη Τσάρεβνα-Κύκνο”. Ο μακροσκελής τίτλος δεν ήταν ασυνήθιστος στη Ρωσία των χρόνων του Πούσκιν, όπως σημειώνει η ελληνίδα μεταφράστρια στο εξαίρετο εισαγωγικό σημείωμα της έκδοσης.

Ο Πούσκιν επιλέγει τον σπιρτώδη, ταχύ τροχαϊκό τετράμετρο στίχο, η συντομία και η ευρυθμία του οποίου, μαζί με τη ζευγαρωτή ρίμα (δύο διαδοχικοί στίχοι ομοιοκαταληκτούν), χαρίζουν μια εξαιρετικά μουσική ανάγνωση, σε έναν ρυθμό σύγχρονου χιπ χοπ, μια ταχύτητα που δεν αφήνει την ιστορία να βαρύνει και το ενδιαφέρον του αναγνώστη να ατονίσει ούτε για στίχο. Λαμβάνοντας υπόψη τις πάρα πολλές επαναλήψεις στιχουργικών και νοηματικών μοτίβων που αρέσουν ιδιαίτερα στα παιδιά καθώς τους δημιουργούν μια πολυπόθητη ασφάλεια, ο Τσάρος Σαλτάν τρέχει σαν τον Βόλγα μπρος στο βλέμμα που διαβάζει.

Διατηρώντας το μέτρο και την ομοιοκαταληξία του Ρώσου συγγραφέα, όπως διατείνεται η παρούσα ελληνική έκδοση, παραμένει κοντά στο ρωσικό πρωτότυπο, το οποίο οι μη γνωρίζοντες ρωσικά δε μπορούμε να κρίνουμε. Εκείνο όμως που μπορούμε να κρίνουμε είναι αυτό που διαβάσαμε στα ελληνικά. Γνήσιο λαϊκό παραμύθι που διαβάζεται με τρομερό ενδιαφέρον και καταπλήσσει με την ασταμάτητη ορμή του αλλά και την υψηλή του δραματουργία που παραπέμπει σε αρχαίες ελληνικές τραγωδίες.

Διαβάζεται από μικρά και μεγαλύτερα παιδιά, από νέους και μεγαλύτερους… νέους.

Από τις εκδόσεις Πατάκη. Μια θαυμάσια ιστορία που προσωπικά αγνοούσα και αισθάνομαι ευτυχής που διάβασα. Απνευστί.

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Αγόρασέ το
Τίτλος: Τσάρος Σαλτάν
Διάβασε: Απόσπασμα
Συγγραφέας: Αλεξάντρ Σεργκέγεβιτς Πούσκιν
Εξώφυλλο: Ακριβή Συμεωνίδη
Μετάφραση Λένια Ζαφειροπούλου
Εκδόσεις: Πατάκης, Μάρτιος 2017
Διόρθωση: Δημήτρης Αλεξάκης
Σελιδοποίηση: Φλώρα Κάβουρα
Σελίδες: 84
Μέγεθος: 12 Χ 19
ISBN: 978-960-16-6855-0